5 chấn thương phổ biến khi chạy bộ và cách phòng tránh

Chạy bộ là môn thể thao đơn giản, nhưng tỷ lệ chấn thương không hề thấp – đặc biệt ở người mới. Tin tốt là đa số chấn thương thuộc dạng quá tải: chúng tích tụ dần khi bạn tăng khối lượng tập nhanh hơn khả năng thích nghi của cơ thể, và hoàn toàn có thể phòng tránh.
Lưu ý: bài viết chỉ mang tính tham khảo. Nếu đau kéo dài, đau tăng dần hoặc sưng, hãy đi khám bác sĩ hoặc chuyên viên vật lý trị liệu.
1. Đau gối khi chạy (Runner’s knee)

Đau âm ỉ quanh hoặc phía sau xương bánh chè, rõ hơn khi xuống dốc, xuống cầu thang hay ngồi lâu. Đây là chấn thương phổ biến nhất ở người chạy. Nguyên nhân thường gặp: cơ đùi, cơ mông yếu, tăng khối lượng đột ngột, sải chân quá dài.
Phòng tránh: tập squat, lunge, cầu mông; bước ngắn hơn; hạn chế chạy dốc xuống liên tục khi mới tập.
2. Đau ống đồng (Shin splints)

Đau dọc mặt trong xương ống chân, hay gặp ở người mới hoặc người vừa tăng quãng chạy. Cơn đau thường xuất hiện khi chạy và giảm khi nghỉ.
Phòng tránh: tăng quãng đường từ từ, dùng giày có đệm phù hợp, xen kẽ mặt đường mềm, tập nhón gót và cơ hông. Nếu đau cả khi đi bộ, đau một điểm rõ – cần khám để loại trừ nứt xương do mỏi.
3. Hội chứng dải chậu chày (IT band)

Đau nhói ở mặt ngoài đầu gối, thường xuất hiện ở cùng một quãng trong buổi chạy và khiến bạn phải dừng lại.
Phòng tránh: tăng sức mạnh cơ mông nhỡ (tập nằm nghiêng nâng chân, đi ngang với dây kháng lực), tránh chạy mãi một chiều trên đường nghiêng.
4. Viêm gân Achilles

Đau, cứng ở gân phía sau gót chân, đặc biệt vào buổi sáng hoặc đầu buổi chạy.
Phòng tránh: tập nhón gót chậm có kiểm soát, không đột ngột tăng chạy dốc/chạy tốc độ, không chuyển ngay sang giày có độ chênh gót – mũi quá thấp.
5. Viêm cân gan bàn chân

Đau gót chân hoặc lòng bàn chân, rõ nhất ở những bước đầu tiên khi ngủ dậy.
Phòng tránh: giãn bắp chân, lăn bóng dưới lòng bàn chân, thay giày khi đệm đã mòn.
Nguyên tắc vàng để không chấn thương

- Quy tắc 10%: tổng quãng đường tuần sau không nên tăng quá khoảng 10% so với tuần trước. Cứ 3–4 tuần, có một tuần giảm tải.
- Không tăng cùng lúc cả quãng đường lẫn cường độ.
- Tập sức mạnh 2 buổi/tuần, mỗi buổi 20–30 phút.
- Ngủ đủ và ăn đủ – cơ thể chỉ thích nghi khi được hồi phục.
- Lắng nghe cơ thể: nghỉ 2–3 ngày khi có dấu hiệu lạ còn tốt hơn nghỉ 2–3 tháng vì chấn thương.
Xem giày chạy bộ →







